To‘ychi qo‘rboshi — Farg‘ona vodiysi, Oltiariq tumanidagi istiqlolchi sarkarda, Toshqo‘rg‘on qo‘rg‘oni mudofaasi rahbari, mashhur ayol sarkarda Shakarxonning yaqin harbiy safdoshi va ittifoqchisi. 1918-yildan Qizil Armiyaga qarshi mustaqil otryadi bilan mardonavor kurashgan.
To‘ychi qo‘rboshi XIX asr oxirida Farg‘ona viloyatining Oltiariq tumani Toshqo‘rg‘on qishlog‘ida tavallud topgan. O‘z qishlog‘ida mustahkam qo‘rg‘on va harbiy qarorgoh barpo etgan obro‘li sarkarda bo‘lgan. 1918-yilda Farg‘ona vodiysida sovet istilosiga qarshi xalq harakati boshlangach, To‘ychi qo‘rboshi Toshqo‘rg‘onda mustaqil qurolli dasta tuzdi. U ayol qo‘mondon Shakarxon bilan mustahkam harbiy ittifoq tuzib, Oltiariq hududini qizil askarlardan himoya qilishda katta faollik ko‘rsatdi. To‘ychi qo‘rboshi va Shakarxon otryadlari birgalikda harakat qilib, 1918-yil oxiriga kelib butun Oltiariq tumanini sovet tuzumidan to‘liq ozod qilishga erishdilar. To‘ychi qo‘rboshi o‘z qo‘shinlarining ta’minotini Toshqo‘rg‘on bazasi orqali mukammal tashkil etgan edi. 1921-yildagi og‘ir janglardan so‘ng uning keyingi taqdiri haqida arxiv ma’lumotlari kam bo‘lib, u Farg‘ona istiqlolchilari ro‘yxatida vatanparvar sarkarda sifatida faxr bilan qayd etilgan.
Oltiariq, Toshqo‘rg‘on va Rishton qishloqlari Farg‘ona viloyatining markazi yaqinida joylashgan bo‘lib, bu yerda sovet garnizonlarining doimiy bosimi mavjud edi. Mahalliy aholi o‘z qishloqlarini mustahkam istehkomlarga aylantirib, To‘ychi qo‘rboshi va Shakarxon kabi fidoyi farzandlari atrofida birlashgan holda uzoq yillar davomida mustaqillikni himoya qildilar.
1918
Qo‘qon muxtoriyati qulaganidan so‘ng Farg‘ona vodiysida sovet tuzumiga qarshi boshlangan qurolli harakat, qo‘rboshilarning o‘zaro birlashish kengashlari (qurultoylari), Rus dehqon armiyasi bilan ittifoqi hamda Turkiston frontiga qarshi olib borgan janglari tarixi.
Qahramon Rajabov, B. Eshov
Hozircha izoh yo'q. Birinchi bo'lib fikr bildiring.
Izoh qoldirish uchun tizimga kiring.
